یکی از بیماریهای شایع در جامعه امروزی، دیابت است که عوارض متعددی در اعضای حیاتی بدن از جمله قلب، چشم، عروق، کلیه و پا ایجاد میکند. نوروپاتی یکی از اصلی ترین عوارض دیابت است که به چندین شکل خود را نشان میدهد؛ شایع ترین شکل آن به صورت بی حسی، سوزن سوزن شدن و یا مور مورشدن در پاها است. البته گاهی به صورت از بین رفتن حس درد و حرارت ظاهر میشود. به دنبال بی حسی در پاها، زخم اتفاق میافتد که مهم ترین علت بستری بیماران دیابتی میباشد. هرچند کنترل عوارض مربوط به زخم پا آسان است اما عدم دقت و سهل انگاری در مراقبت از پا منجر به بروز ضایعات جدی و جبران ناپذیری از جمله قطع عضو خواهد شد.
آگاهی بیماران و خانواده آنان در زمینه پیشگیری و مراقبت از پای دیابتی نقش بسیار مهم و ارزنده ای دارد؛ چرا که با ارائه آموزش صحیح کنترل قند، چربی و فشار خون میتوان از ایجاد زخم پا و قطع عضو در بیماران دیابتی جلوگیری کرد.
برای جلوگیری از مشکلات جدی پا که می تواند منجر به از دست دادن انگشت پا، مچ پا یا ساق پا شود، نکات زیر باید جدی گرفته شود. تنبلی در توجه به پاها می تواند برای شما بسیار گران تمام شود. پس تمام انرژی خود را صرف این کار کنید!
هر روز پاهایتان را بررسی کنید
پاهای خود را از نظر بریدگی، تاول، قرمزی، تورم یا مشکلات ناخن بررسی کنید. برای دیدن کف پای خود از آینه ذره بین استفاده کنید. اگر چیزی روی پاهای خود مشاهده کردید با پزشک خود تماس بگیرید.
مراقبت از پای دیابتی – هر روز پاهایتان را با آب ولرم بشویید
یکی دیگر از راه های مراقبت از پاهای دیابتی، شستن روزانه پاها است. همیشه با شستن روزانه، پاهای خود را تمیز نگه دارید. مراقب باشید برای شستن پاها فقط از آب گرم استفاده کنید. نه آب خیلی گرم و نه خیلی سرد. از همان دمایی که برای نوزاد تازه متولد شده استفاده می شود، استفاده کنید.
هنگام استحمام پاهایتان را با ملایمت و به آرامی بشویید
با پاهایتان با ملایمت رفتار کنید! آنها را با استفاده از یک لیف نرم یا اسفنج (ابر حمام) بشویید. با خشککن یا با ضربههای ملایمِ حوله، پاها و بین انگشتان پا را خشک کنید.
مراقبت از پای دیابتی – پاهایتان را مرطوب کنید
نکته دیگر در مراقبت از پاهای دیابتی، آبرسانی روزانه به آن ها است. برای جلوگیری از خارش یا خشکی پوست از مرطوب کننده روزانه استفاده کنید. اما بین انگشتان پا خیس نشود؛ زیرا می تواند باعث ایجاد عفونت های قارچی شود.
ناخنهایتان را با دقت بگیرید
ناخن ها را به آرامی کوتاه کنید و گوشه های آن را بتراشید. آنها را بیش از حد برش ندهید، زیرا می تواند منجر به لمس یا پارونیشیا (تورم بسیار دردناک اطراف ناخن) شود. اگر نگران ناخن های خود هستید، به پزشک خود مراجعه کنید.
مراقبت از پای دیابتی – هرگز میخچه یا پینه را، خود درمانی نکنید
نکته مهم دیگری که در مراقبت از پای دیابتی باید به آن توجه کرد این است که برای از بین بردن میخچه یا پینه پا به خود درمانی متوسل نشوید. برای حل این مشکل پا از حوله های طبی استفاده کنید و برای درمان مناسب با پزشک خود مشورت کنید.
مراقبت از پای دیابتی – جورابهای تمیز و خشک بپوشید
یکی دیگر از اقدامات احتیاطی این است که هر روز جوراب خود را عوض کنید و هرگز جوراب خیس نپوشید. با پوشیدن جوراب های تمیز و خشک پاهایتان را در برابر مشکل محافظت کنید.
دقت کنید که از جورابهای مخصوص بیماران دیابتی استفاده کنید
جوراب های دیابتی دارای کفی اضافی، بدون علائم کششی، بلندتر از قوزک پا هستند و از الیافی ساخته شده اند که رطوبت را از پوست دور می کنند.
در رختخواب جوراب بپوشید
نکته دیگر برای مراقبت از پای دیابتی این است که جوراب خود را در رختخواب در نیاورید! اگر شب پاهایتان سرد می شود، جوراب بپوشید و هرگز از پد گرم کننده یا بطری آب گرم استفاده نکنید.
مراقبت از پای دیابتی – پاهایتان را گرم و خشک نگه دارید
نکته مراقبتی دیگر، جلوگیری از خیس شدن پاهایتان است. نگذارید پایتان در برف یا باران خیس شود. در زمستان از جوراب و کفش گرم استفاده کنید.
هرگز پابرهنه راه نروید
پابرهنه راه رفتن را فراموش کنید. حتی در خانه! همیشه کفش یا دمپایی بپوشید. زیرا ممکن است روی چیزی پا بگذارید و پایتان خراشیده یا بریده شود.
مراقبت از پای دیابتی – همیشه حواستان به بیماری دیابتتان باشد
نکته دیگری که باید در مراقبت از پای دیابتی و به طور کلی سلامتی خود به آن توجه کنید این است که از بیماری خود غافل نشوید! همیشه سطح قند خون خود را چک کنید و بیماری خود را پیگیری کنید!
مراقبت از پای دیابتی – سیگار را فراموش کنید
از سیگار و تنباکو دوری کنید! سیگار جریان خون را در پاهای شما محدود می کند و آنها را ناراحت می کند.
معاینات پا را به صورت دورهای انجام دهید
به عنوان آخرین راه حل برای مراقبت از پای دیابتی، به یاد داشته باشید که معاینات منظم پای خود را به موقع انجام دهید. مراجعه منظم به جراح پا می تواند به پیشگیری از عوارض پای دیابتی کمک کند.
دیابت و مراقبت از پای دیابتی چیزی نیست که بخواهید نادیده بگیرید. همیشه مراقب خود و بیماری خود باشید تا این بیماری از غفلت شما سوء استفاده نکند و بر شما غلبه نکند! پس پیش به سوی یک زندگی سالم و کنترل شده!
